De toespraak die ik op 15 april 2024 in het gemeentehuis van Harlingen afstak als voorzitter van de Verenigde Bruine Zeilvaart Harlingen, de VBZH.

Burgemeester Sjerps, dank voor de gastvrijheid voor deze bijeenkomst en deze vlootdag! Welkom genodigden: gedeputeerde Douwstra, burgemeester Casimir, oud-voorzitters en partners, gemeenteraadsleden.

Bij de opening van het zeilseizoen vertel ik graag goed nieuws. De prettige samenwerking met de gemeente, het mooie seizoen dat eraan komt, de open watersportweken, het bijschrijven van het vak charterschipper als immaterieel erfgoed, de doop van een gerenoveerde tjalk na een refit.

Maar momenteel zijn we ook onderdeel van iets moeilijker nieuws. Dat eerst maar. Onze schippers hebben geen gemakkelijke periode doorgemaakt. Ze stonden voor uitdagingen die het wat minder leuk maakten allemaal. Corona, ongevallen, een rapport van OVV, in de nasleep ervan onder meer de tweede tuigagekeuring. Over dat laatste kan ik in elk geval dit vermelden: in de wandelgangen van deze aanvullende keuringen hebben we keurmeesters horen zeggen: “De standaard van onderhoud van de Harlinger schepen is veel beter dan we hadden verwacht!”

Persberichten

We hebben ons af en toe gestoord aan de persberichten van het IL en T en de media die er plezier in leken te hebben vooral slecht nieuws te brengen. We hebben voortdurend ons best gedaan daarin nuances aan te geven. Dat is jammer genoeg lang niet altijd opgepakt door kranten en omroepen. Maar moesten we dan zelf met persberichten gaan strooien? We hebben het er vaak en uitgebreid over gehad, maar gezien onze positie in deze situatie leek het ons niet verstandig. We bewaren ons goede nieus voor dagen als vandaag, bij de Vlootdag!

IL en T berichtte over achterstanden en schippers die de zaken niet in orde hadden, maar de interne processen bij IL en T gaven minstens evenveel aanleiding tot vertragingen. Het zij zo. Allen zetten we op onze eigen manier de schouders eronder, met of zonder gemopper

Als schippersvereniging VBZH nemen we in elk geval onze verantwoordelijkheid. De komende jaren zetten we nadrukkelijk in op veiligheid – workshops, best practices, near misses. En op verdere professionalisering en verbetering van ons product.

We kunnen vaststellen dat de extra keuring door een groeiend aantal collega’s tot goed einde is gebracht. Wel vormde het hele traject een zeer grote aanslag op tijd, energie en geld van schippers en eigenaren.

Voorjaarsschoonmaak

Vaak vraagt men aan mij: hoe zit dat nou, met die persberichten van IL en T? Welaan, we verwachten gezien de berichtgeving en de wandelgangen dat enkele schepen – misschien voorlopig – uit de vloot wegvallen. We zien de goede kanten van dit proces: een soort voorjaarsschoonmaak. Een deel van de uitzet ligt alweer gewassen en gestreken in de kast. Een deel zit nog in de wasmachine. Wie weet blijven er wat versleten plappen over. Het is goed om daarvan afstand te nemen. Uiteindelijk houden we een betere, veiliger vloot over, met schippers die voortaan met andere ogen kijken naar hun schip.

Nog even over het aantal charterschepen waar we in de toekomst mee moeten rekenen. Per saldo zien we landelijk sowieso een trend: afname van het aantal actieve schepen. Maar hier in Harlingen staat nog steeds een zeventigtal schepen op onze ledenlijst. Harlingen en het Wad blijven het meest aantrekkelijke vaargebied. Dat aantal van zeventig zal hier voorlopig nog maatgevend zijn.

Intussen zetten we in goed overleg met de gemeente stappen vooruit:

– ontwikkelingen rondom maritiem erfgoed;
– samenwerking met andere historisch belangrijke schepen en organisaties – de WB-werf, Sittard (loterij!), Holland, lichtschip, e.d.;
– duurzaamheid (vuilwaterafgifte);
– De werkgroep nieuwe Havenvisie;
– ligplaatsen voor schippers die stoppen vanwege de vergrijzing;
– we hopen ergens in het najaar de Samenwerkingsovereenkomst met de gemeente te verlengen.

De bruine vloot staat voor het van dichtbij, en écht beleven van het wad; voor sámen beleven, het oude ambacht, van dichtbij, in wisselwerking krachten wind en water.

Beleven, dat gaan wij straks ook doen met de maritieme markt en de mooie oude schepen en de opening van de Watersportweken en de doop van de tjalk van Remy de Boer en de rondvaart met genodigden.